Қәтержамлық – шыпаның ярымы, сабыр – емлениўдиң басланыўы

Қәтержамлық – шыпаның ярымы, сабыр – емлениўдиң басланыўы


Пүткил дүнья жүзиниң тынышын алған, дерлик бәрше мәмлекетлерге тарқалып үлгерген жаңа COVID-19 коронавирусы, тилекке қарсы, бизиң елимизди де шетлеп өтпеди. Президентимиз басшылығында елимизде бул кеселликтиң тарқалыўының алдын алыў, медициналық әсбап-үскенелер ҳәм буйымлар менен тәмийинлеў, усы кеселлик пенен наўқасланғанларды емлеп атырған медицина хызметкерлерин материаллық ҳәм руўхый жақтан қоллап-қуўатлаў ҳәм тағы басқа да тийисли шара-илажлар қыстаўлы түрде әмелге асырылды ҳәм бул ислер тийисли тараў қәнигелери тәрепинен даўам еттирилмекте.

Хош, бул жағдайда бизден не ислеў талап етиледи? Не қылсақ, бул бәледен тезирек қутыламыз?

Әлбетте, буның ушын ҳәр биримиз өзимизди басып алып, ҳаўлықпастан, ҳүкиметимиз тәрепинен белгилеп берилген карантин қағыйдаларына бойсыныўымыз, қалаберсе, медицина хызметкерлери тәрепинен усыныс етилип атырған жеке гигиена қағыйдаларына әмел қылыў арқалы, биз өзимизди ҳәм жақынларымызды бул бәледен сақлаған боламыз. Сондай-ақ, ҳәзир ҳәр бир пуқарадан сабыр-тақат пенен ис көриў талап етиледи. Бул бойынша «Қәўетер – кеселликтиң басланыўы, қәтержамлық – шыпаның ярымы, сабыр – емлениўдиң басланыўы», – деп мың жыл алдын Ибн Сино бабамыздың айтқан нәсияты ҳеш қашан әҳмийетин жойтпаса керек. Ҳақыйқатында да, рәсмий емес интернет сайтларында ҳәм социаллық тармақларда тарқалып атырған ҳәр түрли гәп-сөзлерге исене бермеўимиз, ал оларды тарқатыўда жәрдемши болып атырғанларымыз болса, бул истен тыйылсақ, мақсетке муўапық болады.

Статистикалық мағлыўматларға қарайтуғын болсақ, ең көп коронавирус кеселлиги тарқалған мәмлекетлер – булар өз ўақтында карантин шараларын көрмеген яки улыўма карантин жәрияламаған мәмлекетлер есапланады. Социал тармақлардан көрип атырмыз, ҳәттеки, айырым еллерде «Карантин – демократияға кери», деп өз ҳүкиметиниң карантин қағыйдаларына бойсынбай атырған жағдайлар да ушырасып атыр. Сондай-ақ, Европада да карантин қағыйдаларын жумсатып қойған мәмлекетлер де баршылық. Ал, ақыбетин ҳәммемиз көрип турмыз. Бул бизге сабақ болыўы керек емес пе?

Тилекке қарсы, республикамызда да әмелдеги тәртип қағыйдаларға бойсынбай, ишки ислер ўәкиллери, медицина хызметкерлери ҳәм басқа да тийисли тараў қәнигелерине қарсылық көрсетип, карантин қағыйдаларын турпайы рәўиште бузып атырған пуқаралар көплеп табылмақта. Буған республикамызда карантин режими енгизилгеннен баслап, ҳәзирги күнге шекем 50 мыңнан аслам пуқараның карантин кағыйдаларын бузғанлығы сөзимиздиң дәлили болады. Әлбетте, бул – кеўилди қобалжытатуғын жағдай.

Кеселликке қарсы нәтийжели гүрес алып барып атырған мәмлекетлер де бар. Ҳәммемизге белгили, дәслепки ўақытта вирус орайы есапланған Қытай, Қубла Корея, Тайван, Япония сыяқлы мәмлекетлердиң халқы бул кеселлик пенен гүресиўде көпшиликке өрнек болмақта. Олардың карантин қағыйдаларына әмел қылыўы, жеке азадалыққа күшли итибар қаратыўы ҳәм жигер менен биргеликте ҳәрекет етиўи себепли бүгинги күни бул мәмлекетлерде вирустың кең таркалыўының алды алынғанын көпшилик қәнигелер тастыйықламақта. Бизде де жеңиске ерисиў ушын барлық имканиятлар бар. Усы айтып өтилгенлерден-ақ жуўмақ шығарып, өзимизди ҳәм жақынларымызды қәўип астына қоймастан, үйде қалсақ ҳәм сабыр-тақат пенен айтылған усынысларды толық орынласақ, жеткиликли.

Ҳақыйқатында да, артықша ҳаўлығыўға қәжет жоқ. Себеби, қәнигелердиң айтыўынша, республикамызда азық-аўқат ҳәм дәри-дәрмақ резервлери бар, медициналық әсбап-үскенелер ҳәм медицина қәнигелери де жетерли дәрежеде.

Денсаўлықты сақлаў министрлигиниң мағлыўматына қарағанда, қашан адам стресс ҳалына түссе ямаса ҳаўлықса – адамның денесиниң қорғаўшы күшлери, яғный түрли микроб ҳәм вирусларға қарсылығы төменлейди, денени токсинлерден тазалаў системасының искерлиги бузылады, иммунитет пәсейеди. Егер де адам физикалық искерликти қоллап-қуўатламаса ҳәм надурыс аўқатланса – жағдай және аўырласады.

Ҳәзирги заманагөй медицинаның усыныслары муқаддес ислам динимиз тәлиматларына толық сәйкес келиўи ҳәм тығыз байланыслы екенлиги усы жерде де өз тастыйығын таппақта. Яғный, динимизде де инсан руўхый ҳәм физикалық жақтан күшли болыўға шақырылады. Бул бойынша Пайғамбарымыздан көплеген ҳәдислер жетип келген.

Ҳәр бир мөмин-мусылман бул кеселлик те бир сынақ екенлигине, Аллаҳтың мийрими кең, бир күни келип, Аллаҳтың жәрдеми менен буларды да жеңип өтиўимизге исениўимиз керек. Дуўаға қол жайып, тек ғана Аллаҳтан пана тилеп, ҳүкиметимиз тәрепинен енгизилген тәртип-қағыйдаларға қаншелли кәмил дәрежеде әмел қылсақ, соншелли тез пурсатта бул күнлерди де артта қалдырамыз, иншааллаҳ. Президентимиз Ш. Мирзиёевтиң сөзи менен айтқанда:

«Пүткил дүньяның басына түскен бул қыйын сынаўдан бизлер, Қуда қәлесе, және де күшли болып, бир-биримизге меҳримиз және де зыяда болып, әлбетте, ақ жүзли абырай менен өтип аламыз.

Тек тәртип-интизамға қатаң әмел қылып, орынсыз қәўетерге түспесек, түскинликке берилмесек, жеңис бизлердики болады.

Бул ўақытша қыйыншылық ҳәм машқалалар, әлбетте, өтип кетеди. Пәк нийетли, дин-диянатлы, сабыр-тақатлы, кеңпейил халқымыз бенен еле көп жақсы күнлерди көремиз, көп той-тамаша ҳәм салтанатларды биргеликте нышанлаймыз, алдымызға қойған мақсетлеримизге, әлбетте, жетисемиз».

 

Шамшетдин Бауатдинов, Қарақалпақстан мусылманлары қазыяты қазысы.

paziylet.uz

скачать dle 10.6фильмы бесплатно



  • 14-04-2020, 20:03 |
  • 992