Мәмлекетлик уйымларға юристти лаўазымға тайынлаў яки азат етиў мәжбүрий тәртипте әдиллик уйымлары менен келисиледи

Мәмлекетлик уйымларға юристти лаўазымға тайынлаў яки азат етиў мәжбүрий тәртипте әдиллик уйымлары менен келисиледи

Мәмлекетлик уйымлары жумысында нызамлылықты тәмийинлеў, юридикалық хызметтиң басқарыўдағы ролин жәнеде асырыў ҳәм оны раўажландырыў бойынша бир қанша жумыслар әмелге асырылмақта. Усы орында, реформалар нәтийжелигин тәмийинлеўде юридикалық хызметтиң роли қай дәрежеде, не ушын мәмлекетимиз бүгин бул тараўды жәнеде жетилистириў күн тәртибине қоймақта, деген тәбийий сораўлар пайда болыўы мүмкин.

Бириншиден, юридикалық хызметтиң тийкарғы ўазыйпасы мәмлекетлик уйымы яки басқа хожалық жүритиўши субъектте нызамлылықты тәмийинлеўден ибарат.

Юридикалық хызмети процессинде, ең алды менен, ҳуқықты қоллаў әмелияты кеңейип, ҳуқықбузарлықлардың алды алынады. Себеби, юридикалық хызмет кәрхана, шөлкем, мәкемеде қабыл қылынып атырған юридикалық ҳүжжетлер жойбарларын көрип, олардың нызам ҳүжжетлерине муўапықлығы яки муўапық емеслигин тексереди.

Екиншиден, базар экномикасы шәраятында шәртнамаларды дүзиў, өзгертиў ҳәм бийкар етиўде тәреплердиң мәплеринен келип шығып, оларды қадағалаўда юридикалық хызметтиң имкәнияты үлкен әҳмийетке ийе. Егерде шәртнама шәртлери бузылса, биринши нәўбетте, шөлкемлестириў шараларын көретуғын дүзилме де тап усы юридикалық хызмет есапланады.

Үшиншиден, мал-мүликтиң сақланыўын ҳәм мийнет қатнасықларында жумысшылардың ҳуқықлары ҳәмде мийнетин қорғаўды тәмийинлеўде
де усы хызметтиң роли жоқары болып табылады. Тап усы ҳуқықый қураллар арқалы юридикалық хызмет мал-мүликтиң сақланыўын тәмийинлейди, яғный кемшиликлердиң жүзеге келиўине жол қоймайды, мал-мүлкке қылыныўы мүмкин болған топылыслардың алдын алады.

Төртиншиден, юридикалық хызмет судқа дейинги даўларды шешиў ушын келисиў ҳәм сөлейсиўлер алып барыўда, сондай-ақ, ислерди судқа таярлаў процессинде белсене қатнасады.

Мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлери жумысында нызамлылықты жәнеде беккемлеў, демократиялық ҳәм ҳуқықый реформаларды әмелге асырыўда юридикалық хызметлердиң роли ҳәм жуўапкерлигин избе-излик пенен күшейттириў мақсетинде, Өзбекистан Республикасы Президентиниң “Юридикалық хызмет искерлигин түпкиликли жетилистириў ис-иләжлары ҳаққында”ғы 2017-жыл 19-январьдағы 2733-санлы қарары қабыл етилди.
Қарарда юридикалық хызметлердиң бүгинги күндеги бир қатар кемшиликлери баян етилип, юридикалық хызмет хызметкерлери нызам бузылыўының алдын алыў ҳәмде олар бойынша өз ўақтында шаралар көриў ушын жетерли ҳәм тәсиршең ўәкилликлерге ийе емеслиги себепли, олардың искерлиги күтилген нәтийжени бермей атырғанлығы көрсетилген.

Сондай-ақ, юридикалық хызметлерди шөлкемлестириўдиң тәртиби, олардың штат бирликлерин белгилеў норма ҳәм қағыйдаларының жоқлығы түрли мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлеринде юридикалық хызметлердиң шөлкемлескен штат дүзилмесин ақылға муўапық белгилеўди тәмийинлеўге мүмкиншилик бермей атырғанлығы, юридикалық хызметлер тәрепинен ҳуқықты қоллаў әмелиятын үйрениў ҳәм улыўмаластырыў, нызамлылықты жетилистириў бойынша усыныслар ислеп шығыў жумыслары нәтийжели шөлкемлестирилмегенлиги, юридикалық хызмет хызметкерлериниң материаллық тәмийнат дәрежеси, усы тараўға жоқары юридикалық мағлыўматқа ҳәм әмелий тәжирийбеге ийе жоқары дәрежели кадрларды тартыўға тосқынлық қылып атырғанлығы, бул болса юридикалық хызметлер жумысының сапасына өз тәсирин өткерип атырғанлығы баян етилген.
Бул қарар менен юридикалық хызмет искерлигин жетилистириўге қаратылған төмендеги өзгерислер белгилеп берилди.

Мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлеринде, соның ишинде, олардың аймақлық дүзилмелеринде, Өзбекистан Республикасы Министрлер Кабинети тәрепинен белгиленетуғын минимал норма ҳәм қағыйдаларға тийкар, мәжбүрий тәртипте юридикалық хызметлер шөлкемлестириў.
Юридикалық хызметтиң бар болған штат бирликлериниң қысқартырылыўына жол қоймаслық.

Мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң юридикалық хызметлери хызметкерлерине әдиллик уйымлары хызметкерлерине белгиленген мәртебе дәрежелерин бериў, көп жыллық хызмети ушын үстемелерди төлеў тәртиби енгизилиўи белгиленди.

Юридикалық хызмет хызметкери сыпатындағы мийнет стажы хызметкер басқа мәмлекетлик уйымлары, соның ишинде, ҳуқық қорғаў ҳәм қадағалаўшы уйымларына жумысқа өткенде, мәртебе дәрежелери ҳәм көп жыллық хызмет үстемелерин төлеў ушын мөлшерленген мийнет стажы есапқа алыныўы, мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлери тәрепинен юридикалық хызмет хызметкерлерине нызам хүжжетлеринде нәзерде тутылмаған функциялар жүклетилиўине жол қойылмаслығы белгилеп қойылды.

Сондай-ақ, мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлери юридикалық хызметлериниң усы қәнийгелик бойынша үш жыллық стажына ийе болған хызметкерлери лицензия алыў ушын адвокат статусына ийе болыўға талапкер шахс сыпатында маманлық имтиҳанында тийисли стажировка өтеместен қатнасыў ҳуқықына ийе екенлиги, юридикалық хызметлери хызметкерлериниң дәрежесин асырыў ҳәр үш жылда кеминде бир мәрте әмелге асырылыўы, Өзбекистан Республикасы Әдиллик министрлигинде ҳәм оның аймақлық уйымларында ҳәр үш жылда бир мәрте аттестациядан өтиўлери, юридикалық хызметлери системалы түрде тийисли тараў искерлигиндеги норматив-ҳуқықый хүжжетлер жойбарларының коррупцияға қарсы экспертизасының әмелге асырылыўын шөлкемлестириў кереклиги, мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң юридикалық хызметлери усы уйымлар ҳәм шөлкемлер қатнасыўында жүзеге келетуғын даўларды судқа дейин шешиў бойынша мәжбүрий тәртипте шараларды көриўлери белгиленди.

Буннан тысқары, буйрықлар, бийликлер, шәртнамалар ҳәм юридикалық өзгешеликке ийе болған басқа ҳүжжетлердиң жойбарлары ҳуқықый экспертизаны әмелге асырыў ушын мәжбүрий тәртипте юридикалық хызметке усынылыўы, физикалық ҳәм юридикалық шахслардың ҳуқық ҳәм еркинликлерин әмелге асырыўға тәсир ететуғын мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң қарарлары бойынша мәжбүрий тәртипте юридикалық хызметтиң жуўмағы алыныўы кереклиги, мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң қарарлары, олардың лаўазымлы шахсларының ҳәрекети яки ҳәрекетсизлиги бойынша берилген шағымлар мәжбурий тәртипте мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң юридикалық хызметлери тәрепинен де көрип шығылады.

Мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң юридикалық хызметлери хызметкерлерин лаўазымға тайынлаў ҳәм лаўазымынан азат етиў мәселелери мәжбүрий тәртипте әдиллик уйымлары менен келисиледи.

Әдиллик уйымлары юридикалық хызмет искерлигин тәртипке салыўшы нызамшылық талапларын бузған мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлериниң басшылары ҳәмде юридикалық хызметлери хызметкерлерине қарата интизамий ис жүритиўди қозғатыў басламасы менен шығыў ҳуқықына ийе.
Мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлеринде ҳәр жылы юридикалық хызметлердиң усы мәмлекетлик уйымлары ҳәм шөлкемлери искерлигинде нызам үстемлиги ҳәм нызамлылықтың тәмийинлениўи жағдайы ҳаққындағы есабаты еситиледи. Юридикалық хызмет хызметкерлери ҳәр шеректе судқа дейин ҳәм суд тәртибинде мәмлекетлик уйымы ҳәм шөлкеми пайдасына шешилген даўлар бойынша өндирилген сумманың 5 пайызы, бирақ ең кем айлық ис ҳақының 50 есесинен көп болмаған муғдарда сыйлықланады.
Улыўма алғанда, мәмлекетлик уйымларында юридикалық хызмет сапасын жақсылаў бойынша жуўапкершилигин жәнеде асырып, биргеликте ислесек, биз ойлаймыз, алдымызға қойылған мақсетлерге әлбетте ерисемиз.

Узақберген ЖАҚСЫМУРАТОВ
Қарақалпақстан Республикасы
Әдиллик министрлиги Жәмийетлик,
мәмлекетлик емес коммерциялық
емес ҳәм диний шөлкемлер
бөлими жетекши мәсләҳатшиси



Фото: google image
скачать dle 10.6фильмы бесплатно



  • 28-03-2017, 17:38 |
  • 220