Өлим алдындағы ойлар (ертек)

Бурынғы өткен заманда бир елдиң жасы тәўир-ақ жерге барып қалған басшысы болыпты. Елде оба тарқап халқы обадан аўырып өле баслапты. Усындай күнлердиң биринде ел ағасының да ден саўлығы әззилеп, аўырып қалыпты. Көшениң қатынлары ҳәр күн сайын оны өлиптиге шығарып, халықтың арасында гәп-сөз тарқала баслапты. Усы өсек гәплердиң изинен енди елге ким басшы болады, тәғдиримизди ким шешер екен деген ала-ғаўыт қәўетерлер де ен жая баслапты. Бир күни жолда еки таныс, бири жасы үлкен екиншиси жасы киши ушырасып қалып, саўатының жеткен жерине шекем аўылдағы жағдай бойынша өз-ара пикирлесипти.

Жасы үлкен: - Дым қызық-қызық болып кетти расы, келешегимиз қандай болады, деп ойлайман.

Жасы киши: - Ойлана бермең, шашыңыз түсип қалады.

Жасы үлкен: - Аўылда таралған обаны деп емес, улыўма мына жағдайды ойлап атырман. Түссе түсер шаш, перзентлерди ойлайман-аў.

Жасы киши: - Өйтип узақты ойласаңыз бүгинги күниңизди жасай алмай қаласыз. Түсинип турман, көп ойлана бермең, бәри жақсы болады.

Жасы үлкен: - Мүмкин…

- Елдиң ағасы бүгин тағы өлипти деген хабарды айтып жүр-ғой қатынлар.

- Қәйдем, оны көшениң қатынлары күнде өлтирип атыр, исениўге де қорқамыз. Бизиң үй бетлер тыныш.

- Жаны тастан екен.

- Гәп оның жанында емес, қарағым, гәп қалатуғын дүнья-малдың сақланып қалыныўында.

- Орнына ким болатуғыны көбирек қызық болып атыр.

- Қәйдем, ҳәмме жақынларының бир ойы, кейинги өмири, тәғдири, мәплерди сақлап қалыўда шығар.

- Булар мәнгилик тажыў-тахыт қуражаққо, шамасы.

- Бурынғы Осман империясы да пыт-шыт болып кеттиғо, булар тамшышелли емесқо.

- Биреўлердиң айтыўы бойынша, бурын ел басқарған ағаның баласы буның орнына басшы болады, дейди бул өлсе.

- Билмедим, бул басшымыз ўақтында изине шәкирт еритип, илимли, билимли, мәрт жигитлерди тәрбиялап кеткенинде басқаша болар еди.

- Ол шәкирт тәрбиялады деп еситпеппен, бирақ дүнья жыйнағанын журт биледи.

- Жаңағы сен айтқан, бурынғы ел басқарған адамның баласы болады, деген гәпиңди мен де еситтим, кеше солай деди адамлар. Атамыздың да тилеги сол дейди, бир жыл болса да ислеп бер, депти. Ал бирақ, сайланажақ адамның өзинде ел басқарыўға деген қызығыўшылық жоқ, - дейди сол көшениң қатынлары.

- Еее, солай ма?!

- Ҳәзирги басшымыз кейинги болатуғын адамға таяр дүнья жыйнап берип атыр, өзине буйырмайды. Себеби, бул байлықты ол көп көз жаслардың арқасынан топлаған. Бундай дүньяның тәғдири солай әзелден.

- Сонша мал-дүнья жыйнаған адамның ойынан өлими алдынан нелер өтип атыр екен?

- Нешше инсанлар тәғдири, не деген сындырылған жигитлер, оның көз алдына кимге жәбир берген болса, сол адамлар бирме-бир келип атыр. Бул анық.

- Әттеген-әй, әттеген-әй. Бирақ ағамыздың сезимлери әлле-қашан өлип кеткен емес пе, ҳәзир өлейин деп атырған тек денеси шығар.

- Сезим өлдиғо, бәрибир Аллахымның кәраматы менен аңына өз гүнәлары аян береди. Ғайып дүньяға кетиўге таярлаған гезде көз алдынан өтеди өмириндеги барлық ҳәрекетлери.

- Ол сындырған жигитлерге жаным ашып атыр, бул адам өлсе өзине жеңиллик болады екен.

- Мүмкин, ол ойлап жатырған шығар, усыннан саўалып кетсем ел басқарыў жумысын басқаша қылып ислеймен, деп.

- Сирә, ондай болмайдығо.

- Кешқо енди.

- Изиндеги болатуғын басшыға усыны билдириў керек-тә.

- Әй қайдем-аў, - деди жасы үлкен. Пикир алысыў усы жерде тамамланып ҳәр ким өз жолы менен кетти.

 

Лалагүл Қаллыханова

скачать dle 10.6фильмы бесплатно



  • 9-07-2020, 14:15 |
  • 11 614